Helikopterin icadı

Helikopter Nedir? 1784 yılında Lanncy ve Bienvenu tarafından yapımı tasarlanan, 1907 yılında ise Louis Breguet ve Prof. Richet tarafından uçuş sırasında dengesi ve hareketi bir ya da birçok kanatla sağlanmak üzere icat edilen uçan taşıt aracıdır.

İnsanların havada uçabilecekleri tezini ilk kez Leonardo da Vinci ortaya atmış, hatta bununla ilgili planlar da yapmıştı. Aradan geçen yıllar sonra Lanncy ve Bienvenu cisimlerin havada nasıl dengeli bir biçimde kalabilecekleri konusunda uzun süren çalışmalar yaptı. 1906 yılında ise Paul Corn ilk pilotlu helikopteri havalandırmayı başardı. Bir yıl sonra ise Prof. Richet ve Louis Breguet ilk helikopteri icat ettiler.

Helikopterin Tarihsel Gelişimi

Birinci Dünya Savaşı’ndan sonra Fransa’da Demichen ve Pascara Amerika’da Bothezat havaya 5 metre yükselebilen 736 metre uçabilen aracı icat ettiler. İkinci Dünya Savaş’ndan sonra ise bu aracın hızla gelişmesini sağlayan çalışmalar yapıldı. Bu arada Sikoreski, Beli ve Hill adlarındaki Amerikalıların çalışmaları sonunda askeri ve sivil taşmacılıkta ve postacılıkta da bunlardan yararlanılmaya başlandı.

Pervanelerinin dönüş hızının sınırlı olması dolayısıyla yükselen ve yine dik olarak yere inebilen bu araç, modern uçakların iniş ve kalkışlarında kullanılan büyük pistler gerektirmediği için tutunması daha da arttı.

Helikopterlerin Kullanım Alanları

Bu araçlar birçok şey için kullanılabilir. Hastaları taşımak için uçan ambulans olarak kullanılabilirler. Büyük yangınlarla mücadele etmek için su ile doldurulabilirler. Askeri kuvvetler, yerdeki hedeflere saldırmak ve askerleri hareket ettirmek için bu araçları kullanır. 

Gemilere malzeme sağlamak için bunlar kullanılır. Büyük nesneleri bir yerden bir yere taşımak için kullanılabilirler. Dağlar veya dalgalı denizler gibi ulaşılması zor yerlerde insanları kurtarabilirler. Televizyon ve radyo istasyonları, şehirlerin üzerinden uçmak ve trafiği rapor etmek için helikopterleri kullanır. Polis ve tatildekiler tarafından da kullanılırlar. Bu kullanımlar, helikopterler ile yapılabilecek pek çok şeyden sadece birkaçıdır.

Helikopterin Çalışma Prensibi (Helikopterler Nasıl Uçar)

Helikopterler dikey olarak kalkış ve iniş yapabilir ve havada sabit olarak tutunabilirler. Bunların çalışma ve uçma prensipleri uçaklarınki ile aslında aynıdır. Uçaklarda tutunma kuvveti elde edebilmek için uçak hava içinde hareket ettirilir. Ancak kanat, uçak gövdesine bağlı olduğu için sabit bir yapıdadır. Fakat bunlarda kanat sabit değil, hareketlidir. Yani taşıma kuvveti elde edebilmek için döner kanat yani pervane kullanılır. Pervane iki ya da daha fazla palden meydana gelir.

Pervane palinin profili uçak kanadının profili ile aynıdır. Bunların motoru palleri döndürür. Paller hava içinde hareket ettikleri için üst yüzeylerinde alçak basınç, alt yüzeylerinde ise, yüksek basınç oluşur. Bu basınç farkı taşıma kuvvetini meydana getirir. Pallerin devir sayısının ve hücum açısının (pallerin havayı karşılama açısı) artması ile bu taşıma kuvvetinin büyüklüğü de artar. Tersi bir durumda ise azalır. Taşıma kuvveti helikopterin ağırlığına eşit olduğunda bunlar havada sabit olarak tutunur. Büyük olduğunda dikey olarak yükselir. Daha az olduğunda ise, dikey olarak alçalır.

Rotorun kanatçıklarına takılı bir tepkili düzenle döndürülmesi söz konusu olunca, rotor ile aracın gövdesi arasında hiç bir mekanik bağlantı olmadığından rotor gövde üzerinde en ufak bir ters dönme kuvveti yaratmaz.

helikopterin icadı
Askeri Helikopter

Helikopterler çift ve tek rotorlu olmak üzere ikiye ayrılır. Tek rotorlularda bir dikey hareketi sağlayan ana rotor ve gövdenin dönmesini engelleyen yardımcı rotor bulunur. İlk olarak bu sistem Rus asıllı göçmen Igor Sikorsky tarafından tasarlanır ve 1939 yılında başarıyla uçurulur.

Helikopterde bir motora veya kanatçıkların ucuna takılan bir düzenin harekete getirdiği bir rotordan ters yönde dönebilir. Bunu önlemek için rotorun bulunduğu ucun ters tarafına, ana motora bağlı olarak çalışan dönmesini önleyen yatay eksenli pervane takılır, bu küçük bir pervanedir ve eğer çift rotorluysa bu küçük pervaneye gerek duyulmaz.

Bunlardan rotor, belli bir eğim sağlayan bir kadran aracılığıyla eksene bağlanmıştır. Öte yandan pervanenin kanatçıklarının hızı değişebilir. Bu aracı kullanmayı sağlayan iki ana bigenin başında bunlar gelir, rotor şiddeti motorun her hızı için kanatçıkların dönüşüyle değişen aerodinamik bir kuvvet yaratır.

Aracı yükseltmek için pervanenin hareketi hızlandırılır. Alçaltmak için ise yavaşlatılır. Helikopterin dikey olarak yer değiştirmesini düzenleyen hıza “ortak hız” adı verilir. Rotorun bütün kanallarına ve aynı zamanda bu hız uygulanır. Yatay olarak yapılan uygulamalar için bu durum değişir. Bu çeşit yer değiştirmelerde pervaneyi nereye gidilecekse o yöne doğu eğmek gerekir.

Rotorun yarattığı gücün yer değiştirmeyi sağlayan yatay bir bileşen kuvvet sağlaması ancak bir şekilde gerçekleşir. Gövdenin yatay hareket doğrultusunda kalması, aradaki küçük pervanenin hızını değiştirmesiyle sağlanır.

Kaynak: wikipedia, nasa

87 / 100
Bu yazıyı paylaşmak ister misiniz?

By Bilal Boğday

Bilim aşığı, araştırmacı bir mühendis olarak, doğru ve gerçek bilgiye ulaşmaya bir nebze katkı sağlamak amacı ile Bilim Kültür'ü 2020'de kurdum. Bu sitede gördüğünüz bir çok bilim, teknoloji, mühendislik ve daha bir çok kategorideki yazıları oldukça ciddi kaynaklardan toplayarak sizin için araştırıyor, çeviriyor, düzenliyor ve yayına sunuyorum.

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir